Nghệ thuật trong hỗ trợ tâm lý được sử dụng như là tiến trình sáng tạo để cải thiện và nâng cao chất lượng về thể chất cũng như cảm xúc. Nghệ thuật trong hỗ trợ tâm lý là một trong những cách tiếp cận nhằm giúp thân nhân giảm được sự căng thẳng, lo âu khi họ đang ở bệnh viện để chăm sóc người bệnh nặng đang điều trị trong khoa cấp cứu.
Dựa vào kết quả nghiên cứu Giảm sự căng thẳng và lo âu của người bệnh được thực hiện với sự hợp tác giữa bệnh viện Bệnh Nhiệt Đới (BVBNĐ)Đơn vị Nghiên cứu Lâm sàng Đại học Oxford (OUCRU). cho thấy những nguyên nhân căng thẳng của thân nhân như như tiến độ điều trị của người bệnh, khả năng hồi phục sức khỏe hay đối mặt với những thách thức về sự sống còn của người bệnh. Ngoài ra, những lo âu về các vấn đề tâm lý xã hội như khả năng tài chính cụ thể chi phí điều trị cho người bệnh; không được chăm sóc trực tiếp do người bệnh ở phòng cấp cứu; chưa được giải đáp các thắc mắc về thông tin tình trạng bệnh của người thân.
Nhóm nghiên cứu đã chọn nghệ thuật trong hỗ trợ tâm lý là một trong những cách tiếp cận can thiệp với sự hỗ trợ của chuyên viên được đào tạo về tâm lý trị liệu. Trung bình thời lượng cho mỗi buổi không quá 60 phút.
Mục đích của các buổi thực hành nghệ thuật trong hỗ trợ tâm lý là giúp thân nhân có thể hiểu dược những cảm xúc, căng thẳng hiện tại họ đang có và hướng họ đến sự tập trung vào một số tiến trình nghệ thuật để giải tỏa được những cảm xúc và những lo âu trong thời gian ở bệnh viện.

Khuyến khích và kết nối sự tham gia của thân nhân

Đầu tiên, nhóm điều phối giúp tham dự làm quen, tự tin chia sẻ trong các buổi sinh hoạt nhóm và cũng như nhận diện cảm xúc bản thân. Người điều phối đặt các đồ vật như quả trứng, lọ thủy tinh, đồng hồ, các khối rubic v.v và hướng dẫn nhóm chọn bất cứ dụng cụ nào họ muốn.

Điểm khởi đâu, mọi người có sự rụt rè và lạ lẫm với hoạt động này. Tuy nhiên, sự mạnh dạn được tăng lên sau đó khi nhóm được tin tưởng và có sự tương tác tốt với các thành viên thì mọi người chọn được các vật dụng và bắt đầu chia sẻ ý nghĩa tại sao họ chọn vật dụng ví dụ như có người thì chọn quả trứng với mong muốn mọi sự đều trọn vẹn, trọn đầy và suôn sẻ hay có một thành viên chọn lo thủy tinh nhỏ có nắp vì họ nghĩ bình thủy tinh trong sáng sẽ hướng đến mong muốn tình trạng bệnh của mẹ mình sẽ tươi sáng hơn.

Bức tranh vẽ của một tham dự viên trong buổi sinh hoạt

Người điều phối đặt những hình ảnh liên quan đến các chủ đề, sự kiện khác nhau và khuyến khích tham dự viên chọn bất kỳ một tâm hình nào thể hiện cảm xúc hiện tại. Các cảm xúc được phản ánh thông qua hình ảnh giúp họ phần nào “tách ra”, “thoát khỏi” những cảm xúc tiêu cực: đẩy các cảm xúc vào trong bức ảnh, và chia sẻ bức ảnh trong nhóm, có được sự ghi nhận và thông cảm từ nhóm.

Kết nối cảm xúc

Đường nét vẽ tự do
Các đường nét vẽ của tham dự viên trong buổi sinh hoạt

Tham dự viên được hướng dẫn vẽ những đường nét một cách liên tục và tự do theo cảm xúc hiện tại của mình trên tờ giấy trắng và có thể chọn nhiều màu khác nhau để vẽ, sau đó, những điểm trong hình nối lại với nhau để tạo ra các hình đa dạng khác nhau và cuối cùng là tô màu cho những hình dạng đó. Đây là hoạt động khuyến khích được sự suy nghĩ, sáng tạo của thân nhân cũng như tăng tính tập trung vào một sự việc cụ thể và không có những suy nghĩ hay lo âu nào khác trong lúc này. Nhóm nghiên cứu và điều phối viên quan sát và ghi nhận được những cảm xúc của thân nhân như một số tham dự viên vẫn giữ tâm trạng buồn và cũng có những người khác gặp khó khăn khi tập trung thực hiện hoạt động.

Tăng niềm tin và thúc đẩy cảm xúc tích cực

Sự căng thẳng, lo âu xảy ra khi có những nguyên nhân kích hoạt sự căng thẳng một cách mãnh liệt thì cơ thể sẽ phản ứng bằng cách kích hoạt một chế độ báo động khiến cho phần thân não được kích hoạt như trạng thái tim đập nhanh hơn, đau đầu dữ dội hoặc hơi thở quá nhanh hoặc chậm và báo động cơ thể sẵn sàng ứng phó với tình huống căng thẳng
Với thân nhân tại các khoa cấp cứu của bệnh viện, họ thường xuyên trong tình trạng lo sợ theo sự chuyển biến của người bệnh, vì thế vùng thân não liên tục bị kích hoạt khiến các vùng não khác như vùng vỏ não điều phối lý trí và hệ thần kinh điều hòa cảm xúc kém hiệu quả.

Hoạt động God’s eyes cung cấp các tương tác tạo sự thả lỏng cho cơ thể bằng việc kích thích xúc giác thông qua sự mềm mại của len, chuyển động động quấn các sợi len lặp đi lặp lại. Hoạt động này giúp cho vùng thân não giảm tăng động, giúp vùng thần kinh tái khởi động giúp điều hòa cảm xúc và mang lại sự bình tĩnh, thư giãn.
Ngoài ra, sự lặp đi lặp lại tạo nền tảng cho trạng thái tỉnh thức (mindfulness), giữ họ ở cảm xúc hiện tại, toàn tâm chuyên chú vào quá trình tạo ra sản phẩm. Sự tập trung tỉnh thức như vậy giúp họ tạm không có những suy nghĩ, lo âu về sức khỏe của người và những lo lắng của cuộc sống đang phải đối diện

hoạt động God's eyes
Một tham dự viên thực hiện những bước đầu trong hoạt động God’s eyes

Xem thêm phần 2: Kết quả của ứng dụng nghệ thuật trong hỗ trợ tâm lý